नाविन्यपूर्ण उपक्रम

 

नाविन्यपूर्ण उपक्रम

वर्ग 1, 2 , अप्रगत  विद्यार्थी व प्राथमिक वर्गासाठी*

*नमस्कार सर्व विदयार्थी, पालक व शिक्षक मित्रांनो.*

*पुढील कृती व उपक्रम पालकांमार्फत विदयार्थ्यांपर्यंत पोहचवून मूलभूत वाचन व गणित संबोध उद्दिष्ट साठी  आनंददायी खेळ विदयार्थ्यांनी खेळायचे आहे.*

*खालील कृती वेगवेगळ्या विषयासाठी दिल्या  असल्या तरी त्यांचा आंतरसंबंध आहे.*

*विषय -  मराठी*

*भाषण - संभाषण*

*🟣ओळख स्व:ची, कुटुंब, मित्र, परिसर  याविषयी माहिती  सांगणे.*

*🟣चित्रगप्पा*

१)चित्र सांगणे.

२)चित्रातील कृती सांगणे.

३) चित्रवर्णन करणे.

४)चित्रावरून गोष्ट सांगणे.

५)चित्रमालिकेवरून गोष्ट सांगणे.

🟣गप्पा -

१) औपचारिक गप्पा उदा.( आठवडी बाजार ) विषय ठरवून मुलांशी गप्पा करणे.

२)अनौपचारिक गप्पा (विषय न ठरवता गप्पा) मुलांशी करणे.

*🟣संवाद, नाटुकली सादर करणे*

*🟣 प्रश्न विचारता येणे.*

*🟣मत व्यक्त करणे.*

*🟣घटनाक्रम सांगता येणे.उदा - चहा तयार करण्याचा घटनाक्रम*

*🟣गोष्टी*

१)ऐकलेली गोष्ट सांगता येणे.

२) ससा - कासव सारखे शब्द देऊन त्यावर गोष्ट सांगता येणे.

३)अपूर्ण गोष्ट पूर्ण करा.

४)अपूर्ण प्रसंग पूर्ण करा.

*🟣गाणी*- ऐकून म्हणणे

१) अक्षरांची पुनरावृत्ती होणारी गाणी.

२)यमक जुळणारी गाणी

३) बडबड गिते

*🟣पारंपारिक गाणी एकवीने व म्हणून घेणे*

१)भुलाबाई ची गाणी

२)भजन

३)अभंग इ.

*🟣खेळ--*

१)वन मिनिट शो (मुलाने एका परिचित विषयावर बोलणे)

२)शब्दभेंडया उदा - ब ध्वनी ने सूरु होणारे शब्द सांगा. सांगितलेले शब्द बोर्डवर लिहिणे.

३)एक शब्द देऊन वाक्य मुलांनी सांगणे.

४)थीम च्या संदर्भात शब्द लिहिणे.

*🟣प्रश्न मंजुषा, विनोद कार्यक्रम घेणे*

*🟣चित्रवाचन* विदयार्थ्यांना वस्तू किंवा चित्र दाखवून

१)एका वस्तूचे चित्र वाचन

२)कृतीचे चित्र वाचन

३)चित्रातील भावनांचे वाचन

🟣मॅचिंग सेट -

सारखी चित्रे एकमेकावर ठेवणे.

🟣चित्रगाडी (बाणानुसार चित्र जोडणे)

उदा -कुत्रा 🔜🐶मांजर 🔜🐱उंदीर 🐭🔜माकड 🐒😀

*🟣वलयांकित चित्रमय दिशादर्शक पट्टी वाचन(डावी कडून उजवीकडे बोटाने गिरवत वाचणे.*

उदा -🐱〰️〰️〰️〰️〰️🐭

अश्या चित्रमय पट्ट्या तयार करून वाचन सराव

🟣पट्टीवरील चित्र वाचन(डावी कडून उजवी कडे )

उदा - हा 🐒 आहे.

हि 🐄आहे.

*🟣चित्रातील वेगळा ओळखा.*

उदा -🐶🐱🐭🐒🦋

यात फुलपाखरू वेगळा आहे.

*🟣चित्र साम्यभेद ओळखणे.*

जसे -वर्ग २ री पान न. १ वर

*🟣चित्रवर्णन (मुल चित्र वर्णन करतात)*

*🟣चित्रगप्पा(मुले चित्र गप्पा करतात)*

*🟣चित्र कथा सांगणे (चित्र निरीक्षण करून )*

*विषय - गणित*

*गणनपूर्व तयारी*

*🟢१ - एक अंक ओळख व लेखन सराव*

अंक ओळख देतांना -

१)एक बोट दाखवून

२)एक वस्तू दाखवून

३)एक चित्र दाखवून

४)एक असा आवाज करून

५)एक रुपयाचं नाणं वा नोट दाखवून

६)हातात वस्तू घेऊन -आईने एक लाडू दिला अशा गोष्टी सांगण्यास मुलांना प्रोत्साहन देणे.

७)एक अंक अंक व अक्षरात काढून

८) एक उडी मार कृती करून

९)स्पर्शाने ओळखणे खेळ घेऊन

*🟢१ अंक गिरवणे व लेखन सराव*

*🟢२ - दोन अंक ओळख व लेखन वरील नऊ भाषा नुसार*

*🟢३-तीन अंक ओळख व लेखन सराव वरील प्रमाणे.*

*🟢४- तीन अंक ओळख व लेखन*

*🟢५-पाच अंक ओळख व लेखन*

*🟢बेरीज :  + चिन्ह ओळख व क्रिया*

बेरीज म्हणजे -मिळविने, एकत्र करणे, टाकणे, गोळा करणे, ओतने इ.

गोष्टीतून बेरीज करविने.

➕उदा - साहिलला बाबाने १लाडू दिले, आईने २ लाडू दिले, तर साहिल जवळ एकूण किती लाडू झाले?

१   लाडू बाबाने

+ २  लाडू आईने

-------

३  एकूण लाडू

असे उदाहरण लिहून गोष्टी सांगण्यास प्रोत्साहन द्यावे.

गोष्टी तयार करून सोडवून घेणे.

२           ३           ४      १

+ २        + २       + १    +४

--------     --------    -------  -------

आडवी मांडणी  बेरीज सराव-

१+२=

२+२=

२+३=

२+१=

३+२=

*🟢बेरीज उदाहरण सराव घ्यावा.*

*🟢वजाबाकी : - चिन्ह ओळख व क्रिया*

वजा म्हणजे  - कमी, काढणे, फेकने, तुटणे, सडने, हरवने, देणे इ.

गोष्टीतून संकल्पना स्पष्ट करणे. मुलांनी गोष्ट सांगणे.

उदा - साहिलजवळ २ पेन्सिल होत्या, त्यातील १ हरवली, तर साहिल जवळ किती पेन्सिल राहिली ?

उभी मांडणी -

२ साहिल जवळ पेन्सिल

-    १ पेन्सिल हरवली

--------

१    राहिली

३      ४     ५         ४       ५

-१     - १     -१    -   २     -२

------ ------ -------  -------  -------

आडवी मांडणी :

२-१=१

३-१=२

४-१=३

५-१=४

*🟢० ची ओळख मुलांना गोष्टीतून करविणे.*

*🟢मुलांनी ० च्या गोष्टी सांगणे.*

उदा - जय जवळ १  पेन्सिल होती ती त्याने साहिलला दिली, तर आता जय जवळ पेन्सिल किती?

१-१=                   १        २      ३

२-२=                -  १      - २     -३

३-३=               --------- ------    ------

४-४=

५-५=

१ च्या गोष्टी तयार करणे.

उदा -१+०=१        २-१=१    ३-२=१

मिश्र उदाहरणे -

२+१-२=१            ३+२-४=१

*यात आपणही भाषा, गणित पूर्व तयारी संबंधी आनंददायी पूरक कृती जोडणार आहातच.*

*✔️महत्वाचे ---*कृतीमधे परिपूर्णता येई पर्यंत कृती पून्हा पुन्हा करून घ्यायच्या आहेत.*